Gert Vlok Nel tribute -



Gert Vlok Nel, een dichter en liedjesschrijver uit Zuid-Afrika, verbleef op uitnodiging van literair productiehuis De Wintertuin in september en oktober 2011 als artist in residence in Nederland. De Wintertuin vroeg Nederlandse dichters en muzikanten om een muzikale ode te brengen aan Gert Vlok Nel. Ook ik schreef een liedje naar aanleiding van zijn werk en speelde het op 19 oktober in podium Merleyn op de avond dat Gert werd uitgezwaaid.



Mijn idee was aanvankelijk om 1 gedicht uit Gerts bundel ‘Om te lewe is onnatuurlijk’ op muziek te zetten. Dit bleek echter lastig. Er was te veel moois om uit te kiezen. Al lezende ontdekte ik gelukkig een rode lijn in de bundel. Een aantal gedichten gaan over jeugdliefdes. De passie van zijn jeugdliefdes blijkt jaren later gedoofd als ze ver uit het zicht in een nieuwbouwwijk van een grote stad gaan wonen. Met een nette man en drie kinderen. Ik besloot vier gedichten rond dit thema tot een lied te verwerken.



De coupletten van mijn bewerking komen uit twee gedichten over Rita en Magdaleen. Rita trouwt een wrokkige treinmachinist. Het enige dat haar in een ‘steeds vager wordend huis’ overeind houdt is hoop. Magdaleen huwt een verzekeringsagent. Eveneens zonder er erg blij van te worden. Ik koos enkele regels uit het gedicht ‘de ongepaste blijdschap van september’ waarin Vlok Nel vertelt over een ex wiens liefde zich nu manifesteert in de billetjes van haar baby. Die van Gert in ‘drank & andere sterke dingen’.

Het refrein is een letterlijke vertaling van een fragment uit het gedicht ‘december & zee’:

ik wou (die ochtend) gestalte geven in rots of rijm
maar had alles weggegeven
aan herinnering & pijn

Het leverde gelijk de titel van mijn lied op, ‘In Rots & Rijm’. De poëzie van Vlok Nel is ruw, gepokt en gemazeld. Het is opvallend dat Gert in tegenstelling tot zijn poëzie zo’n hartelijk persoon is. Toen ik hem na het optreden sprak drukte hij mij aan zijn hart en herhaalde tot ik het verstond dat mijn liedje nog mooier was dan zijn gedicht. Dat is natuurlijk niet zo. Het schijnt gebruikelijk te zijn dat Zuid-Afrikaanse mannen elkaar te pas en te onpas knuffelen. Dan moeten ze er natuurlijk wel een beetje vlijend bij doen.



Hoe het ook zij. Ik weet in ieder geval waar ik aankomende zomer heen wil op vakantie. Misschien moet ik maar eens liedjes gaan schrijven in Zuid-Arika. Artist in residence in Beaufort Wes, het dorp waar Gert Vlok Nel is geboren en nog steeds woont. Ik hoop dat hij vanuit de andere kant van de wereld nog wel eens aan de twee maanden in Nijmegen denkt. Als geheugensteun en voor iedereen die het leuk vind, heb ik ‘Rots & Rijm’ op YouTube en Soundcloud gezet. Veel luisterplezier. Met dank aan Gert.